dolar amerykański(USD): 3,1013



Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Konin.

Współrzędne: 52°13'N 18°16'E / 52.217, 18.267

Konin
Herb
Herb Konina
Województwo wielkopolskie
Powiat miasto na prawach powiatu
Gmina
• rodzaj
Konin
miejska
Prawa miejskie 1293
Prezydent miasta Kazimierz Pałasz
Powierzchnia 82 km²
Położenie (punkt) 52° 13' N
18° 16' E
Wysokość 88 m n.p.m.
Ludność (2008)
• liczba
• gęstość

79 829[1]
973,5 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 63
Kod pocztowy 62-500 do 62-510
Tablice rejestracyjne PN (początkowo PKO)
Położenie na mapie Polski
"Tło mapy lokalizacyjnej, z zaznaczonymi granicami"
"Konin"
Konin
Miasta partnerskie Litwa Okmiany
Rosja Briańsk
Ukraina Czerniowce
Łotwa Dobele
Francja Hénin-Beaumont
Niemcy Herne
Bułgaria Karłowo
Hiszpania Santa Susanna
Szwecja Sundsvall
Wielka Brytania Wakefield
Urząd miejski 3
Pl. Wolności 1 62-500 Konin
tel. (063)240 11 11; faks (063)240 99 20
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Koninmiasto na prawach powiatu w środkowej Polsce, położone w Dolinie Konińskiej nad rzeką Wartą, we wschodniej części województwa wielkopolskiego. Siedziba powiatu konińskiego. W latach 1975–1998 stolica województwa konińskiego. Według danych z 2008 roku, miasto posiada 79 829 mieszkańców.

Konin jest największym ośrodkiem przemysłowym Konińskiego Zagłębia Węgla Brunatnego. Obecność złóż węgla brunatnego w pobliżu miasta zadecydowała o powstaniu Zespołu Elektrowni Pątnów-Adamów-Konin, który dostarcza ok. 8,5 procent wytwarzanej w Polsce energii elektrycznej[2]. 3 spośród 4 elektrowni należących do Zespołu położone są na obszarze Konina. W mieście znajduje się również jedyna w Polsce huta aluminium, która wykorzystuje znaczną część energii elektrycznej produkowanej przez konińskie elektrownie, z uwagi na energochłonność hutnictwa aluminium.

W Koninie znajduje się port rzeczny łączący miasto z Morzem Bałtyckim.

Spis treści

edytuj Historia

edytuj Szlak bursztynowy w Wielkopolsce Wschodniej i na Kujawach

Koło wozu rzymskiego

Dla starożytnych cywilizacji bursztyn był niezwykle fascynujący. Bałtyckie złoto znane było nie tylko w Rzymie i Grecji, ale także w Babilonie i Egipcie. Tales z Miletu przypisywał bursztynowi... posiadanie duszy. Wnioskował to na podstawie obserwacji naelektryzowanego bursztynu, przyciągającego do siebie drobne ciała, elektryzującego się ujemnie bardzo korzystnie dla człowieka. Nazwa elektryczność pochodzi od greckiego słowa elektron, oznaczającego bursztyn. Najstarsze szlaki bursztynowe kształtowały się już w epoce brązu (1700-650 p.n.e.). W III w. p.n.e. szlak bursztynowy do brodu na Wiśle w Otłoczynie spopularyzowali Celtowie a po nich (I-IV w. n.e.) przejęli go i rozwinęli Rzymianie.

Szlak Bursztynowy przez Polskę

Nie istniał jeden ściśle wytyczony trakt łączący Cesarstwo Rzymskie z terenami nadbałtyckimi. Szlaki te rekonstruuje się na podstawie znalezisk archeologicznych. Wyznaczają je skupiska osadnicze i ciągi rzeczne, łatwiejsza możliwość przeprawy przez bród dużych rzek a przede wszystkim przedmioty wymiany handlowej, zwłaszcza rzymskie importy (naczynia z brązu, szkło, ceramika i numizmaty). Szlak bursztynowy połączył wybrzeże Adriatyku i Bałtyku, Cesarstwo Rzymskie z nieznanymi krainami dalekiej Północy, tajemniczym Barbaricum. Szlak obsługiwał również zaopatrzenie Rzymian w skóry, futra, ryby, miód a także sól i pierze. „Towarem”, w który obfitowały tereny „Barbaricum” byli niewolnicy, mogli oni sami nieść inne towary. Sprzedawano więc jeńców a nawet członków własnego plemienia. Dla osad z nad Tążyny i Wisły było to szansą rozwoju i kontaktu ze światem, uczenia się od nich. Spowodowało to rozwinięcie w ramach grupy przeworskiej tzw. grupy kruszańskiej (nazwa od miejscowości Krusza Zamkowa. Grupa ta znała już koło garncarskie i charakteryzowała się wysokim poziomem metalurgii, używała żarna do produkcji mąki, pojawiły się nowe obrządki religijne. Znajdywanie monet rzymskich w Otłoczynie świadczy o bardzo ożywionych stosunkach handlowych przy okazji sprowadzania bursztynu.

Szlak bursztynowy prowadził z Akwilei nad Adriatykiem przez Przełęcz Piro (Hrusica – 867 m n.p.m.), Emone (Lublana), Poetoovio (Ptuj), Scarabantie (Sopron) i punkt wypadowy z Imperium Rzymskiego na tereny barbarzyńskie – leżące na „limesie” miasto Carnuntum a dalej przez naddunajskie faktorie, Czechy i Morawy, Bramę Morawską na Śląsk do Wrocławia lub Opola nad Prosnę na Kalisz. Stąd droga prowadziła w górę Swędrni do Powy lub Czarnej Strugi i z biegiem tej rzeki do przeprawy przez rzekę Wartę w rejonie Konina a dalej wzdłuż rzeki Noteć nad Jezioro Gopło do Kruszy Zamkowej i wdłuż rzeki Tążyny do Otłoczyna. Cytowane studia wniosły szczegółowy wizerunek kujawskiego odcinka szlaku.Jego przebieg wyznaczają m.in. "wysepki osadnicze", zajmujące powierzchnie o średnicy 1,5-2,5 km, rozmieszczone w regularnych odstępach mniej więcej około 20 km od siebie. W sumie na odcinku Konin – Otłoczyn spotykamy pięć takich skupień; zlokalizowanych w rejonie Paniewa, Kościeszek, Kruszy Zamkowej oraz Gąsek i Opok.

Poszczególne skupienia, a ściślej biorąc ich osady centralne pełniły funkcje punktów etapowych, tj. punktów zatrzymania się wędrujących szlakiem bursztynowym podróżnych, gdzie mieściły się też stacje wymiany towarów. Ostatnim jednym z kluczowych punktów w organizacji kujawskiego odcinka szlaku bursztynowego – w jego najbardziej znanej, złożonej wersji; ze schyłku starożytności – jest przeprawa w Otłoczynie. Przeprawa kończy fragment szlaku zawartego pomiędzy Wartą a Wisłą, którego centralny system osadniczy usytuowany był w rejonie Kruszy Zamkowej koło Inowrocławia. System ów w efekcie najnowszych badań prof. Aleksandry Cofta-Broniewskiej można identyfikować ze znanym z przekazu Ptolemeusza emporium Askaukalis. Z rejonu emporium znane są najbardziej złożone kompleksy źródeł dokumentujących miejscowe bursztyniarstwo. Liczne znaleziska przedmiotów oraz pochówków z czasów rzymskich wskazują na to, że rejon Konina także był ważnym punktem na trasie szlaku bursztynowego. Według badań prof.Aleksandry Cofta-Broniewskiej to właśnie Konin należy utożsamiać z Setidavą.

edytuj Początki miasta

Pierwsza wzmianka o mieście Koninie (wójcie Gosławie z Konina) pochodzi z 1293 r. Konin był początkowo osadą na wyspie wśród rozlewisk Warty strzegącą brodu a następnie mostu (pierwsza wzmianka z 1328 r.) na szlaku między Kaliszem a Kruszwicą. Miasto zostało zniszczone przez Krzyżaków w 1331 r., następnie odbudowane na polecenie Kazimierza Wielkiego w latach 1333-1370. Wtedy to zostało otoczone murem i stało się siedzibą powiatu sądowego (starosta rezydował w obecnie już nie istniejącym zamku). Miasto dobrze rozwijało się w XV i XVI w.

W XVII w. nadeszło pasmo klęsk: epidemia (1628-1631), seria pożarów oraz okupacja i złupienie miasta przez Szwedów (1655).

Do 1793 Konin leżał w województwie kaliskim, w wyniku II rozbioru Polski znalazł się na obszarze zaboru pruskiego, od 1795 w departamencie kaliskim Prus Południowych, a po 1807 w departamencie kaliskim Księstwa Warszawskiego. Po kongresie wiedeńskim Konin znalazł się w województwie kaliskim Królestwa Polskiego, a po 1837 w guberni kaliskiej. W latach 20. XIX wieku powstało wiele nowych budynków. Ostatecznie rozebrane zostały resztki zamku, a w jego miejscu powstała dzielnica żydowska. W czasie powstania styczniowego w 1863 w okolicy miało miejsce kilka potyczek i bitew; po powstaniu miasto zostało objęte represjami władz rosyjskich.

W okresie popowstaniowym miasto rozwija się pomyślnie. Powstaje fabryka maszyn rolniczych i inne, drobne zakłady. Już w 1905 uruchomiona została centrala telefoniczna. Zabudowa sięgała poza średniowieczne granice. Rozrastają się przedmieścia: Kaliskie, Kolskie i Słupeckie. Trwał proces brukowania ulic, a od 1916 (wybudowanie elektrowni miejskiej) elektryfikacji miasta.

edytuj Czasy współczesne

11 listopada 1918 miała miejsce strzelanina na Placu Wolności w Koninie. W tym dniu budynek szkoły handlowej, znajdującej się w kamienicy Zemełki, został przejęty przez POW. Wiadomość ta zgromadziła tłum uczniów przed budynkiem. W tym czasie żołnierze POW udali się do gmachu starostwa z prośbą o wydanie broni. Jeden z niemieckich urzędników zadzwonił do koszar z prośbą o interwencję. Przybyli żołnierze, zastawszy tłum na placu otworzyli w jego kierunku ogień. W wyniku salwy zginęło 5 osób, a dwie następne zmarły w szpitalu. Pogrzeb ofiar przerodził się w dużą manifestację uczuć patriotycznych. W 1984 na kamienicy osłonięto tablicę ku czci ofiar.[3]

Po odzyskaniu niepodległości Konin był kilkunastotysięcznym miastem powiatowym położonym na uboczu uczęszczanych szlaków komunikacyjnych. Ożywienie gospodarcze przyniosła budowa linii kolejowej Poznań–Kutno oraz kanału Warta–Gopło (lata 20.).

W czasie II wojny światowej Konin był siedzibą niemieckich władz powiatowych i należał do ziem włączonych do terenów III Rzeszy (jako część Kraju Warty). W czasie okupacji Niemcy dokonali w okolicznych lasach eksterminacji ludności żydowskiej, która w 1939 r. stanowiła ok. 21% ogółu mieszkańców miasta.

Po wojnie miasto bardzo się rozwinęło pod względem liczby ludności i obszaru – miało to związek z odkryciem w okolicy złóż węgla brunatnego i powstaniem kopalń, elektrowni oraz huty aluminium, jak również szeregu zakładów pomocniczych (takich jak np. Fabryka Urządzeń Górnictwa Odkrywkowego).

Konin był stolicą województwa konińskiego w latach 1975-1998. Od 1 stycznia 1999 r. jest siedzibą powiatu grodzkiego.

edytuj Demografia

Największą populację Konin odnotował w 2000 r. – wg danych GUS 83 517 mieszkańców[6].

edytuj Zabytki

edytuj Starówka

(część Konina położona na lewym brzegu Warty)

Kościół św. Andrzeja
W skarbcu kościelnym znajduje się kielich z 1536 r., wykonany przez konińskiego mistrza złotnika – Bartłomieja. W pobliżu znajdują się dzwonnica z 1878 r. oraz słup koniński (patrz wyżej).

edytuj Gosławice

edytuj Morzysław

edytuj Centrum

Nieczynna wieża ciśnień przy dworcu PKP w Koninie (obecnie galeria "Wieża Ciśnień")

edytuj Kościoły

W Koninie działa się 10 kościołów rzymskokatolickich oraz 4 protestanckie, w tym tzw. Sala Królestwa Świadków Jehowy. Do 1924 roku na północnym skrawku Placu Wolności stała pułkowa cerkiew prawosławna wybudowana ok. 1890 r., rozebrana w latach 20. XX w.

edytuj Kościoły rzymskokatolickie

edytuj Kościoły protestanckie

edytuj Cmentarze

Najstarszym konińskim cmentarzem jest cmentarz parafii pw. św. Bartłomieja przy ulicy Kolskiej. Znajdują się tam groby z pocz. XIX w.: katolickie, protestanckie i prawosławne. Tu mieści się też grobowiec konińskiej powieściopisarki Zofii Urbanowskiej.

edytuj Turystyka

Konin to miasto atrakcyjne turystycznie z powodu swojego usytuowania w pobliżu jezior polodowcowych. Nad brzegami istnieje dobrze rozwinięta sieć wypożyczalni sprzętu wodnego, restauracji, hoteli i domków letniskowych. Amatorów wędrówek pieszych i rowerowych zainteresują szlaki w rejonie Złotej Góry i lasów Puszczy Bieniszewskiej, obfitujące w ostoje rzadkich gatunków flory i fauny. Także amatorzy ornitologii znajdą tutaj coś dla siebie – Nadwarciański Park Krajobrazowy jest miejscem licznie odwiedzanym przez ptactwo w czasie wiosennych i jesiennych migracji. Samo miasto jest warte zwiedzenia. Konińska Starówka posiada liczne zabytki, będące świadectwem jej wielowiekowej historii. W ostatnim czasie władze miasta realizują program "rewitalizacji starej części miasta", mający na celu przywrócenie świetności tej dzielnicy. Na terenie Konina jest oddanych do użytku kilkanaście kilometrów ścieżek rowerowych, kolejne są w budowie. Corocznie, w czerwcu, odbywa się Międzynarodowy Dziecięcy Festiwal Piosenki i Tańca, w którym uczestniczą wykonawcy z Europy oraz miast partnerskich.

edytuj Rekreacja

edytuj Kluby sportowe

edytuj Obiekty sportowe

edytuj Odpoczynek

edytuj Kultura

edytuj Biblioteki

edytuj Galerie

edytuj Ośrodki kultury

edytuj Chóry

edytuj Orkiestry

edytuj Kina

edytuj Muzea

edytuj Najważniejsze imprezy artystyczno-kulturalne

edytuj Edukacja

Przedszkola:

Szkoły Podstawowe:

Gimnazja:

Szkoły średnie:


Szkoły wyższe:

Inne instytucje oświatowe:

Placówki oświatowe:

edytuj Transport

edytuj Transport drogowy

Konin jest znaczącym węzłem komunikacyjnym. Miasto przecina droga krajowa nr 92 (dawna droga krajowa nr 2) łącząca Nowy Tomyśl z Łowiczem i droga krajowa nr 25 z Bobolic do Oleśnicy. Tuż przy południowej granicy Konina przebiega autostrada A2 Berlin-Moskwa. Połączenie z autostradą zapewniają dwa węzły: Modła i Żdżary.

edytuj Transport kolejowy

Początki kolei żelaznych w Koninie sięgają lat 20. XX w. W listopadzie 1921 oddano do użytku 111 km 2-torową linię kolejową Kutno-Konin-Strzałkowo.[7]

Obecnie Konin jest ważnym węzłem kolejowym na 475 km 2-torowej zelektryfikowanej linii kolejowej Frankfurt nad Odrą-PoznańKutnoWarszawa Zachodnia, będącym częścią międzynarodowej trasy E20 Berlin-Moskwa. Miasto posiada dobrze rozbudowane bocznice kolejowe oraz tereny przeznaczone na inwestycje z wykorzystaniem trasy. Dawniej (od maja 1974 do stycznia 1996) funkcjonowała w ruchu pasażerskim 14,3 km linia kolei normalnotorowej z centrum miasta przez Niesłusz, Marantów, Maliniec, Gosławice, Pątnów do Kazimierza Biskupiego. Własne normalnotorowe linie kolejowe posiada także KWB Konin, do przewozu węgla brunatnego z odkrywek do elektrowni Pątnów i Konin- ponad 100 km szlaków o napięciu 2,4 kV, z czego najdłuższe to:

Stacje kolejowe

edytuj Transport wodny

Rzeka Warta oraz Kanał Ślesiński umożliwiają komunikację drogami wodnymi z głównymi rzekami Polski: Wisłą i Odrą. W dzielnicy Morzysław znajduje się port rzeczny oraz śluza.

edytuj Komunikacja Miejska

Miejski Zakład Komunikacji (MZK Konin) zapewnia przewozy autobusowe na terenie miasta i jego najbliższych okolic. Obsługuje 18 linii, mając do dyspozycji 48 autobusów, w tym 45 niskopodłogowych. Kursują autobusy od numeru 50 do 67 razem z przywróconą w dniu 01.06.2009r. linią 63 oraz nocna linia nr 100.

Linia nr.50 1.M.Dabrowskiskiej(Petla)2.Domowskiego I 3.Domowskiego II 3.Staszica 4.Szareych Szeregów 5.Szareych Szeregów Art-Met. 6.Warszawska 7.Dworcowa 8.PKP 9.Aleje 1 Maja 10.Przemyslowa 11.11 Listopada 12.11 Listopada-Omega 13.Zakole 14.Okólna 15.Sosnowa 16.Wyzwolenia 17.Wyszynskiego 18.Wyszynskiego-Kasa Biletowa 19.Aleje 1 Maja 20.Aleje 1 Maja 21.PKP 22.Dworcowa 23.Warszawska 24.Grunwaldzka(Dworzec PKS) 25.Staszica 26.Domowskiego-Park 27.Domowskiego-Stadion 28.Domowskiego 29.M.Domowskiego(Petla) 30.Nadrzeczna(Dawniej Petla) Linia nr.51 1.Rumin.2.Rumin I 3.Rumin II 4.Rumin Dzialki 5.Posoka Bursztynowa

                         Ciag Dalszy Nastapi


                                                  PKS

Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej (PKS Konin) zapewnia komunikację międzymiastową.Do miast:Kalisz,Poznan,Gniezno,Wrzesnia,Turek,Kolo,Kutno,Plock,Lichen,Torun,Ciechocinek,Grudziac,Gdansk,Leba,Inowroclaw,Bydgoszcz,Slupca,Jarocin,Wroclaw,Zgorzelec,Wielun,Czestochowa,Katowice(Planowo alee jest tez poloczenie Bialystok-Zielona Gora

edytuj Gospodarka

Konin to jeden z najważniejszych ośrodków przemysłu w Polsce, główny ośrodek Konińskiego Zagłębia Węgla Brunatnego. W północnej części miasta zlokalizowana jest jedyna w Polsce huta aluminium, zaspokajająca blisko 50% krajowego zapotrzebowania na ten surowiec. Dwie konińskie elektrownie oraz nowo wybudowana elektrownia Pątnów II produkują blisko 10% mocy krajowej. W dobrym tempie rozwija się działalność usługowo-handlowa oraz pozostałe gałęzie przemysłu. W podkonińskim Starym Mieście inwestuje coraz więcej firm, także z kapitałem zagranicznym, wykorzystując dogodne położenie w pobliżu autostrady.

Elektrownia "Pątnów"

edytuj Dzielnice i osiedla

edytuj Okolice Konina

W okolicy Konina dominuje krajobraz polodowcowy z licznymi jeziorami, lasami, pagórkami, łąkami. Cześć terenów jest zajęta przez kopalnie odkrywkowe węgla brunatnego lub przez hałdy czy jeziora będące efektem działalności górniczej. Szkody wyrządzone przez kopalnię, są stopniowo rekultywowane. W okolicy znajduje się kilka rezerwatów przyrody, m.in Rezerwat przyrody Mielno, Rezerwat przyrody Pustelnik, rezerwat Sokółki czy krajobrazowy rezerwat, położony na pagórkach złotogórskich. Wart zobaczenia jest Nadwarciański Park Krajobrazowy, zwłaszcza w okresie migracji ptaków, kiedy to mozemy zobaczyć blisko 153 gatunki ptactwa krajowego. Cennym obszarem jest Dolina Warty, będąca częścią Pradoliny Warszawsko-Berlińskiej, włączona w program Natura 2000. Na pólnocny zachód od Konina leży Powidzki Park Krajobrazowy, z największym jeziorem Wielkopolski- Jeziorem Powidzkim, chętnie odwiedzanym przez turystów.

Odkrywka KWB Konin

W pobliżu Konina warte zobaczenia są:

W północnej części Konina (Gosławice, Pątnów) znajduje się zespół jezior z kompleksem rekreacyjno-wypoczynkowym (kluby żeglarskie, wioślarskie, przystanie). Wykorzystywanie wód ze zbiorników przez sąsiednie elektrownie powoduje, że ich temperatura jest wyższa niż w akwenach naturalnych (głównie wskutek wykorzystania wody do chłodzenia turbin pobliskich elektrowni). W celu zapobieżenia eutrofizacji jezior Pątnowskiego i Gosławskiego wykorzystywanych przez elektrownie, wprowadzono do nich niewystępujące w regionie naturalnie ryby – amury, co stanowi sporą atrakcję wędkarską. Funkcje rekreacyjne uzupełnia pobliski Ślesin z koloniami domków letniskowych.

edytuj Ludzie związani z Koninem

 Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Koninem.

edytuj Ciekawostki

edytuj Media

edytuj Książki o Koninie

edytuj Zobacz też

Przypisy

  1. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym
  2. Oficjalna witryna Zespołu Elektrowni Pątnów-Adamów-Konin.
  3. Piotr Maluśkiewicz, "Ziemia Konińska", Wyd. Apeks 1997
  4. Ludność Konina
  5. http://www.konin-starowka.pl/historiamiasta4.html
  6. GUS Bank Danych Regionalnych, faktyczne miejsce zamieszkania, stan na 31.XII.2000
  7. Ogólnopolska Baza Kolejowa (polski). [dostęp 18 stycznia 2009].

edytuj Linki zewnętrzne