| Warta | |
 Warta niedaleko Wronek |
|
| Lokalizacja | Europa Polska |
| Źródło | Kromołów, Wyżyna Krakowsko-Częstochowska 380 m n.p.m.[1] |
| Ujście | Odra Kostrzyn nad Odrą 12 m n.p.m.[1] |
| Długość | 808,2 km |
| Powierzchnia zlewni | 54 529 km² |
| Średni roczny przepływ | 195 m³/s przy ujściu |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
| Rzeki Polski | |
Warta – trzecia pod względem długości rzeka w Polsce; główny, prawy dopływ Odry.
Spis treści |
edytuj Przebieg rzeki
edytuj Odcinek górny
Źródła Warty znajdują się na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej w Kromołowie, dawnym mieście, obecnie przyłączonym do Zawiercia. Płynie tektonicznym Obniżeniem Górnej Warty wzdłuż krawędzi Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. W Częstochowie rzeka zmienia kierunek biegu na wschodni, by za miastem spotkać się z Wyżyną Wieluńską (miejsce styku z Wyż. Częstochowską), przełamując się przez nią głęboką na 70 m doliną – jest to Mirowski Przełom Warty. Pokonawszy go, łagodnie skręca na północ a w okolicach Radomska na zachód. Następnie ponownie przełamuje się przez Wyżynę Wieluńską poprzez Działoszyński Przełom Warty by nieco dalej przełamać się przez nią po raz trzeci, pokonując rozległy Łuk Załęczański i zawracając na krótko bieg o 180 stopni (na wschód). Opuszczając ostatecznie wyżynę, obiera kierunek północny, niezmienny do wysokości miasta Koło, gdzie skręca na zachód, mija Konin i wpływa w Pradolinę Warciańsko-Odrzańską, tym samym kończąc swój górny biegpotrzebne źródło.
edytuj Odcinek środkowy
2W pobliżu Śremu Warta wpływa w Poznański Przełom Warty. Po przepłynięciu przez Poznań, rzeka natrafia w okolicy Obornik na przeszkodę w postaci wyższego obszaru Pojezierza Południowopomorskiego i ponownie zmienia kierunek na zachodni wpływając w Pradolinę Toruńsko-Eberswaldzką.
edytuj Odcinek dolny
Na początku dolnego biegu rzeki, w miejscowości Santok do Warty uchodzi jej największy dopływ – Noteć. Po przepłynięciu przez Gorzów Wielkopolski, Warta wpływa w obszar, na którym został utworzony Park Narodowy Ujście Warty, po czym w Kostrzynie nad Odrą uchodzi do Odry.
edytuj Warta w sieci międzynarodowych dróg wodnych
Warta Dolna (68,2 km, od Santoka do ujścia do Odry) jest elementem międzynarodowej drogi wodnej E70, ustalonej w 1996 r. w porozumieniu AGN (European Agreement on Main Inland Waterways of International Importance)[2].
edytuj Dorzecze Warty
Prawobrzeżne dopływy rzeki:
Lewobrzeżne dopływy rzeki:
edytuj Urbanizacja
Miasta położone nad Wartą:
- Burzenin
- Zawiercie
- Myszków
- Częstochowa
- Działoszyn
- Sieradz
- Warta
- Uniejów
- Koło
- Konin
- Pyzdry
- Śrem
- Mosina
- Puszczykowo
- Luboń
- Poznań
- Murowana Goślina
- Oborniki
- Obrzycko
- Wronki
- Sieraków
- Międzychód
- Skwierzyna
- Gorzów Wielkopolski
- Kostrzyn nad Odrą
edytuj Ciekawostki
- Odległość od źródeł Warty do spotkania z Odrą jest większa niż Odry od jej źródeł do tego samego miejsca
- Jeśli uwzględnić tylko długość rzeki znajdującej się na terytorium kraju, to Warta okazuje się być drugą co do długości rzeką w Polsce zaraz po Wiśle
- W hymnie Polski znajduje się wers:
-
- Przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę
- Pod Gorzowem Wlkp. z Wartą krzyżuje się rurociąg "Przyjaźń".
- Długość rzeki od źródła do ujścia do zalewu szczecińskiego wynosi 960 kmpotrzebne źródło.
- Rzeka przy ujściu ma ok. 130 m szerokościpotrzebne źródło.
- Nazwa miasta w którym Warta ma swoje źródła – Zawiercie wzięła się właśnie od nazwy rzeki i określenia "za Wartą".
edytuj Zobacz też
- Nadwarciański Park Krajobrazowy
- Żerkowsko-Czeszewski Park Krajobrazowy
- Park Krajobrazowy Międzyrzecza Warty i Widawki
- Park Krajobrazowy Ujście Warty
- Park Narodowy Ujście Warty
- Załęczański Park Krajobrazowy
- zbiornik Jeziorsko
- Wielka Pętla Wielkopolski
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Informacje o regionie wodnym Warty. [dostęp 8 maja 2009].
- ↑ http://www.mi.gov.pl/files/0/105/Analizapotrzebinwestycyjnych1.pdf Analiza potrzeb inwestycyjnych w zakresie żeglugi śródladowej na rzece Odrze w latach 2007-2013. Akademia Morska w Szczecinie. Instytut Inżynierii Transportu. Zakład Żeglugi Sródladowej i Gospodarki Wodnej. Szczecin 2006, str. 25
edytuj Linki zewnętrzne
- Opis drogi wodnej Warty
- Warta w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom XIII (Warmbrun – Worowo) z 1893 r.
|
|||||